عفونت گوش میانی همراه با ترشح یا اوتیت سروز:

بعد از درمان آنتی بیوتیکی برای عفونت حاد گوش میانی، 30 تا 70 درصد کودکان دچار ترشح گوش میانی می شوند که 10 ـ 14 روز ادامه می یابد و برطرف شدن کامل آن ممکن است هفته ها یا ماهها طول بکشد. بدون هیچ درمان خاصی فقط 6 ـ 26 درصد اینها سه ماه بعد از عفونت هنوز در گوش میانی ترشح دارند. عفونت گوش میانی همراه با ترشح، یکی از عوامل اصلی کاهش شنوایی در کودکان است و می تواند به دنبال عفونت حاد گوش میانی و یا ثانویه به حالاتی مانند آلرژی، آسیب فشاری به گوش و بزرگ شدن لوزه سوم رخ بدهد.

درواقع تمامی علل اختلال عملکرد شیپوراستاش که هفته گذشته ذکر شد، می توانند از عوامل پیدایش اوتیت سروز باشند. این حالت برپایه شرح حال و معاینه توسط یک فرد ماهر تشخیص داده می شود. به جز در موارد وجود سابقه عفونت، آسیب به گوش یا کاهش شنوایی، شرح حال کمک چندانی به تشخیص نخواهد کرد. همچنین ممکن است این حالت مورد توجه والدین یک کودک کم سن و سال قرار نگیرد.

درمعاینه پرده گوش دچار فرورفتگی شده است که همراه با تغییر رنگ کهربائی و یا خاکستری تیره شده باشد. قابل اعتمادترین روش تشخیص، مشاهده عدم تحرک پرده گوش می باشد که با نوارهای خاصی توسط متخصص گوش و حلق و بینی قابل تشخیص است. در کودکان بالاتر از 7 ماه می توان با استفاده از شنوایی سنجی بنام تمپانومتری، وضعیت پرده گوش و حرکت آن را تشخیص داد و نیز کاهش شنوایی کودک را که از نوع انتقالی است تشخیص داد.

ترشح سروز گوش میانی درصوت عدم درمان، تهدیدی جدّی برای شنوایی است. اگر چه این حالت سالهاست که شناخته شده است اما میزان بروز آن در 40 سال اخیر افزایش چشمگیری را نشان می دهد.یکی از عوامل مهم در افزایش یافتن شیوع آن، درمان ناکافی عفونت حاد چرکی گوش میانی است. درصورتیکه عفونت گوش 24 ـ 48 ساعت با آنتی بیوتیک تحت درمان قرار گیرد، ممکن است عفونت کم شدت و بی علامتی بوجود آید که می تواند به طور مکرر رخ بدهد و باعث دوام آوردن یک ترشح غلیظ در گوش میانی به مدت هفته ها یا ماهها شود. یکی دیگر از عوامل شیوع بیشتر این بیماری نگهداری کودکان در مراکز مهدکودکها است که امروزه شیوع بیشتری در جوامع پیدا کرده است.

علائم:

علائم توتیت میانی ترشحی عموماً بسیار ناچیز است. کاهش شنوایی یا توسان کردن با عفونتهای تنفس حاد مشخص می شود.

بیماران ممکن است از احساس پُری یا سنگینی در سر شکایت داشته باشند. برخی از صداها نیز ممکن است بصورت تغییر یافته شنیده شوند. در این بیماران هیچ کدام از علائم درد، تب و ترشح از گوش وجود ندارند. معاینه گوش نیز ممکن است تغییرات ناچیزی را نشان دهد و می بایست توسط فرد ماهر انجام گیرد.

وجود سابقه ای از کاهش شنوایی نوسان دار در یک کودک که توسط والدین یا معلم مورد شک قرار گیرد، باید پزشک را به ترشح گوش میانی مشکوک سازد. در این حالت حتی درصورت طبیعی به نظر رسیدن پرده گوش، انجام دادن شنوایی سنجی ضرورت خواهد داشت.

درصورت عدم درمان مناسب می تواند بیماری پیشرفت کند و باعث پارگی پرده گوش همراه با عفونت مزمن شود که می تواند باعث بوجود آمدن یک کاهش دائمی در شنوایی گردد. به این دلیل است که پیگیری بیماران مبتلا به ترشح گوش میانی امری حائز اهمیت است.

نکته بسیار مهم ذکر این نکته است که پزشکان و بیماران باید به خاطر داشته باشند که عفونت گوش میانی همراه با مایع که در یک فرد بالغ بوجود آید در اثر سرطان و توده هماتیت کام نرم باشد. به این خاطر در یک فرد بالغ می بایست روش تشخیص را برای بررسی ضایعه    حلق انجام داد.

درمان

-1 روش غیرجراحی:

عفونت گوش میانی همراه با ترشح و مایع، یک بیماری باکتریایی بوده و می بایست تحت تجویز داروی ضد میکروبی قرار گیرد و مصرف یک دوره 10 روزه آموکسی سیلین توصیه می شود. البته قبل از درمان و همزمان با درمان می بایست عوامل خطرساز محیطی برطرف شوند که عبارتند از: حذف دود سیگار از محیط زندگی و نیز نرفتن کودک به مهد کودک و توجه به استفاده از شیرمادر در مقابل تغذیه با شیشه است، در صورت بهبودی علائم و عدم کاهش شنوایی بیمار می بایست با فاصله یک ماهه مجدداً تحت معاینه قرار گیرد تا از عدم عود بیماری مطمئن شویم.

-2 روش های جراحی:

از آنجا که کاهش شنوایی ضعیف عامل خطری برای نقص رشد محسوب می شود. و این کاهش شنوایی می تواند مهارتهای شناختی، تکلمی و ارتباطی را مختل کند. این وجوه شامل اختلال در تکامل هجی کردن و اختلال در لغات قابل درک بوجود آورد که خود نشانه مهمی از مشکلات تحصیلی دیررس در اطفال خواهد بود.

همچنین ثابت شده است که تأخیر در تکلم قابل ملاحظه همراه با کاهش IQ بوده است که می تواند اثر زیانباری برای کودک و خانواده اش به همراه داشته باشد. به این خاطر درمان جراحی یک راه حل مهم برای کودکان گرفتار است زیرا که باعث برگشت سریع شنوایی و جلوگیری از عوارض درازمدت می شود. همچنین در کودکانی که علیرغم درمان با آنتی بیوتیک هم چنان دچار کاهش شنوایی هستند، انتخاب جراحی مطرح می گردد. سایر عللی که نیاز به مداخله جراحی هستند عبارتند از: -1 درد شدید در اکثر حملات گوش میانی -2 حضور کودک در گروههای بزرگ نگهداری کودکان -3 تأخیر در فراگیری زبان و رشد و نمو کودک

-4 آلرژی و حساسیت به آنتی بیوتیک ها -5 اختلالات و آنومالی های صورت مانند شکاف کام -6 وجود خانواده های پرجمعیت زیرا که باعث عود یا تداوم بیماری می گردد.

روش جراحی:

معمولاً در اینها میرنگوتومی و گذاشتن   (Ventilation Tabe or VT) استفاده کرد که ضمن تخلیه ترشحات و مایعات گوش میانی باعث ایجاد تهویه به گوش میانی می گردد. این وسایل خود به خود و بعد از مدت 6 ماه از طریق کانال گوش دفع می گردد و در طی این مدت بیماری کنترل می شود. با توجه به نقش لوزه سوم به عنوان کانون عفونت برای گوش میانی توصیه می گردد که همراه با انجام VT جراحی لوزه سوم نیز انجام گیرد.